Opleiding

Eigenlijk wilde Jef Nys metaal technisch tekenaar worden. Maar een ingenieur die les gaf aan de technische school stuurde hem naar het kunstonderwijs.[1] Op zijn zestiende ging hij les volgen aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Antwerpen. De jonge Jef Nys bleek een natuurtalent.

Productie

Eerste werk

Toen het satirische weekblad 't Pallieterke Jef Nys als winnaar van een wedstrijd uitriep, ging zijn carrière als karikaturist, cartoonist en stripauteur definitief van start. Voordien droomde Jef Nys er van om ooit te tekenen voor Walt Disney. In 1947 stuurde Nys een sollicitatie naar de Verenigde Staten. Disney Studios was onder de indruk, maar kon hem geen post aanbieden. Nys kreeg antwoord, waarin Disney hem aanmoedigde voor een carrière als tekenaar.

De voorbode van Jommeke

Voor Jommeke in 1954 schreef Jef Nys enkele avonturen van De lotgevallen van Amedeus en Seppeke. Kenmerkend is dat deze reeks de voorloper is van Jommeke. Verschillende figuren zijn er al in aanwezig en hebben enige gelijkenis:

  • Seppeke > Jommeke
  • Papegaai Bacchus > Papegaai Flip
  • Mattias Corpusje > Professor Gobelijn
  • Schurk Anatool blijft schurk Anatool
  • De koningin van Onderland debuteert als Kasteelvrouw Zagoga Kwist.

Niet enkel de figuren maar ook de titels komen later terug, zij het onder aangepaste vorm.

  • (De jacht op een voetbal) > Jacht op een teddybeer
  • (De zonnemummie) > De diamanten mummie
  • (De schildpaddenschat) > De zilveren schildpad

Jommeke

Het stripfiguurtje Jommeke stelde hij op 30 oktober 1955 aan de wereld voor in Kerkelijk Leven (ons Parochieblad) als Het wekelijks avontuur van Jommeke.
Al vlug verschenen 'Jommekes Album nr. 1, nr. 2 en nr. 3' met korte gags over Jommeke.
Het eerste lange verhaal (later werd dit album nummer 1) verscheen vanaf november 1958 in de krant Het Volk en in 't Kapoentje. In die periode tekent Jef Nys ook nog enkele andere ernstige en realistische verhalen.

Varia

Naast Jommeke heeft Jef Nys nog andere figuren gecreëerd. Zo maakte hij in 1954 de strip De lotgevallen van Amedeus en Seppeke voor Het Handelsblad. In 1955 eindigde het stripleven van Amedeus en Seppeke en maakte het plaats voor Jommeke. Tussen 1962 en 1967 liep gedurende 11 albums de kinderreeks Met Langteen en Schommelbuik voorwaarts naast de op dat moment aan populariteit winnende Jommekesreeks. Vanaf september 2002 werd deze reeks heruitgegeven.
In de zestiger jaren produceerde Nys verschillende stripverhalen over de biografieën van figuren uit de Katholieke Kerk [2]. Ze verschenen eerste als stripverhaal in de woensdagnamiddagbijlage 't Kapoentje voor de jeugd bij de kranten het Volk, de Nieuwe Gids:

  • Paus Pius X (Van volksjongen tot Paus)
  • Paus Johannes XXIII
  • Bernadette Soubirous, heilige
  • Godelieve van Gistel, heilige
  • De zalige priester Edward Poppe, (Het schone avontuur van een bakkersjongen, 1960-1961)[5]
  • De legendarische jezuïetenmissionarissen Pieter-Jan De Smet (De grote zwartrok) en Constant Lievens (De reus van Bengalen)
  • Kanunnik Petrus Jozef Triest, stichter van de Broeders van Liefde (De grote weldoener), pater Theophiel Verbist, de stichter van de missiecongregatie van Scheut (De trek naar China), en Pater De Deken (De grote voortrekker)
  • Daarnaast nog een stripverhaal over Berten Rodenbach (De Voorvechter van Vlaanderen), en een grotendeels fictief verhaal over de schilder Pieter Bruegel de Oude (De wonderbare jeugd van Pieter Bruegel).

Jef Nys' rondreis in 1972 door Zuid-Amerika leverde inspiratie op voor drie albums: Het geheim van Macu Ancapa, De strijd om de Incaschat en De verborgen tempel.

Naast de strips

Eind jaren zestig was er even een zijsprongetje naar de film. Jef Nys verfilmde zelf een van zijn verhalen: De schat van de zeerover, waarin vooral familieleden meespeelden.
Hij ging medio jaren 70 ook samenwerken met Bobbejaan Schoepen, wat in 1978 resulteerde in de strip Jommeke in Bobbejaanland. Dat jaar werd er in het pretpark ook een Jommekesland gebouwd (tot 1982)

In 1996 kwam er ook een stripmuur van Jommeke in Hasselt.
Hulp voor Jef Nys bij de nieuwe Jommekesalbums kwam van Gerd Van Loock en Hugo de Sterk (tekenaars) en Jan Ruysbergh en eveneens Gert van Loock (schrijvers).
Jef Nys overleed op 20 oktober 2009, hij werd 82 jaar.

Prijzen

Na iets meer dan 40 jaar en meer dan 45 miljoen verkochte albums, kwam in 1997 de grote erkenning van Jommeke, door hem te laten verschijnen op een postzegel (26 mei) en hem een standbeeld te geven te Middelkerke (onthuld op 31 juli). Bij het verschijnen van album 200 heeft de Nationale Munt, in 1998, een Jommeke-medaille uitgegeven.Aan de ene zijde zijn Jommeke, Flip en Filiberke afgebeeld en op de keerzijde hun geestelijke vader.

Hij ontving in 2004 uit handen van het Vlaamse Onafhankelijke Stripgilde de Stripvos, een prijs voor personen of instellingen die met hun activiteiten van grote betekenis zijn of zijn geweest voor de Vlaamse stripwereld.

In 2005 kreeg Jef Nys van de jury voor de Bronzen Adhemar een Gouden Adhemar voor zijn gehele carrière.